Zakrzepica – czerwcowy rozdział Akademii Genów

W czerwcu 2026 roku w ramach Akademii Genów MedGen przyjrzeliśmy się tematowi zakrzepicy oraz jej genetycznym uwarunkowaniom. To kolejny materiał z naszej serii edukacyjnej, w której krok po kroku wyjaśniamy, czym są genetyczne predyspozycje, jak można je zbadać oraz kiedy warto pomyśleć o profilaktyce. Rzetelnie, spokojnie i bez niepotrzebnego niepokoju – w oparciu o aktualną wiedzę i wiarygodne dane.

Czym jest Akademia Genów MedGen?

Akademia Genów MedGen to nasz cykliczny projekt edukacyjny, w ramach którego co miesiąc przybliżamy wybrany temat z zakresu diagnostyki genetycznej. Wyjaśniamy zagadnienia od podstaw, pokazując jednocześnie ich znaczenie w codziennym życiu i wpływ na zdrowie.
Stawiamy na rzetelną wiedzę, zrozumiały język i praktyczne informacje. Bez sensacyjnych nagłówków i niepotrzebnego niepokoju – za to z naciskiem na świadome podejmowanie decyzji dotyczących zdrowia. Pokazujemy, jaką rolę odgrywają geny, jakie możliwości daje współczesna diagnostyka oraz kiedy warto rozważyć wykonanie badań genetycznych.

Materiały Akademii dostępne są w naszych kanałach społecznościowych (Facebook, Instagram, TikTok).

Dlaczego zakrzepica – czerwcowy temat

Lato to czas urlopów, podróży i większej aktywności. Wielogodzinne loty, długie trasy samochodowe czy zmiana codziennych nawyków mogą wiązać się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia incydentów zakrzepowo-zatorowych. U części osób ryzyko to wynika również z wrodzonych predyspozycji genetycznych, które często pozostają niezauważone przez wiele lat – aż do momentu, gdy organizm zostaje wystawiony na dodatkowe obciążenie.
Dlatego właśnie zakrzepicę wybraliśmy na temat czerwcowej odsłony Akademii Genów MedGen. To zagadnienie szczególnie istotne w okresie wakacyjnym, kiedy podejmujemy decyzje związane z podróżami i aktywnym wypoczynkiem. Wiedza o własnych predyspozycjach genetycznych może pomóc lepiej zadbać o zdrowie i świadomie planować profilaktykę.

Hasło przewodnie tej edycji – „Najpierw wiedza. Potem podróż.” – doskonale oddaje ideę całej Akademii Genów. Wierzymy, że świadome decyzje zaczynają się od rzetelnej informacji, a poznanie własnego organizmu to pierwszy krok do skutecznej profilaktyki.

Co omawialiśmy w czerwcu

W ramach cyklu opublikowaliśmy serię materiałów wideo z udziałem dr n. med. Kamili Czerskiej, w których odpowiedzieliśmy na najczęściej zadawane pytania dotyczące zakrzepicy i jej genetycznych uwarunkowań. Poruszyliśmy m.in. takie zagadnienia jak:

●    Czym jest genetyczna predyspozycja do zakrzepicy?

●    Co dzieje się z naszym ciałem podczas wielogodzinnego lotu?

●    W jakich sytuacjach życiowych predyspozycja zaczyna mieć znaczenie?

●    Czy pozytywny wynik badania genetycznego to to samo co diagnoza zakrzepicy?

●    Czy z predyspozycją można latać, planować ciążę, brać antykoncepcję hormonalną?

●    Co osoba z predyspozycją powinna wiedzieć przed lotem?

Pięć rzeczy, które warto zapamiętać z czerwcowego cyklu

1. Predyspozycja to nie choroba
Dodatni wynik badania genetycznego nie oznacza rozpoznania zakrzepicy. Wskazuje jedynie na zwiększoną skłonność do jej wystąpienia w określonych sytuacjach. To cenna informacja, która może wesprzeć lekarza w ocenie ryzyka i doborze odpowiedniej profilaktyki.

2. Predyspozycja przez wiele lat może nie dawać żadnych objawów
Genetyczna skłonność do zakrzepicy często pozostaje niezauważona i ujawnia się dopiero w sytuacjach zwiększonego ryzyka, takich jak długotrwałe podróże, ciąża, zabiegi operacyjne czy stosowanie antykoncepcji hormonalnej. Na co dzień może nie powodować żadnych dolegliwości ani sygnałów ostrzegawczych.

3. W populacji polskiej dwie mutacje są najczęstsze
Są to: czynnik V Leiden (gen F5) oraz mutacja 20210G>A w genie protrombiny (gen F2). Razem odpowiadają za większość dziedzicznych przypadków trombofilii.

4. Badanie genetyczne wykonuje się raz na całe życie
Materiał genetyczny nie zmienia się w ciągu życia, dlatego wynik badania zachowuje swoją wartość niezależnie od wieku pacjenta. Można do niego wracać przy kolejnych ważnych decyzjach zdrowotnych, takich jak planowanie ciąży, zabiegów medycznych, zmiana antykoncepcji czy przygotowanie do dłuższych podróży.

5. Pobranie można wykonać w domu – z kropli krwi z opuszka palca
Zestaw pobraniowy wysyłamy kurierem. Nie trzeba być na czczo, nie trzeba jechać do laboratorium. Wynik gotowy w ciągu 3–4 tygodni.

Najważniejszy wniosek? Świadomość własnych predyspozycji genetycznych pozwala podejmować bardziej świadome decyzje zdrowotne. Wiedza nie zmienia genów, ale może pomóc skuteczniej zadbać o profilaktykę i ograniczyć ryzyko w sytuacjach, które tego wymagają.

Pytania merytoryczne

Jeśli macie pytanie o badania związane z trombofilią, predyspozycją do zakrzepicy lub o sam wybór pakietu – skontaktujcie się z nami:

Telefon: +48 501 377 150

E-mail: diagnostyka@medgen.pl